W obecnych czasach można zaobserwować ogromny spadek płodności wśród kobiet i mężczyzn. Błędnym myśleniem jest, że zazwyczaj „wina” leży po stronie kobiety. Żywność, której jakość pozostawia wiele do życzenia, która styka się z najróżniejszymi związkami chemicznymi i nie rzadko nafaszerowana jest nieprzyjaznymi dla naszego organizmu substancjami, nie ułatwia nam poczęcia dziecka. Zarówno nadwaga jak i niedowaga jeszcze mocniej ograniczają nasze możliwości, dlatego tak ważne jest, aby w szczególności przy staraniach o dziecko, zadbać o właściwy poziom własnego BMI i BMI swojego partnera.

KOBIETA

Zaburzenia funkcji rozrodczych w znacznym stopniu mogą być podyktowane nadwagą, otyłością i niedowagą. Do takich zaburzeń zaliczmy m.in. nieregularne miesiączkowanie, poronienia, powikłania ciążowe, obniżoną płodność, a także brak cykli owulacyjnych. Nadwaga może sprzyjać endometriozie i zaburzeniom hormonalnym. U kobiet nadmiar tkanki tłuszczowej często związany jest ze zbyt dużym wydzielaniem hormonów męskich – androgenów, co może hamować owulację. Nadto otyłość wiąże się z upośledzeniem implantacji, insulinoopornością, hiperinsulinemią, co zaburza owulację. Kobiety otyłe obarczone są ponad dwukrotnie większym ryzykiem zaburzeń płodności w porównaniu do kobiet o właściwej masie ciała.  Kobiety z BMI 20-24 mają największe szanse na zajście w ciążę. Panie z niedowagą, a w szczególności w przypadku gwałtownego spadku masy ciała, również mają mniejsze szanse na zajście w ciążę, wiąże się to z zaburzeniami miesiączkowania. Ciąża narażona jest na powikłania, a w efekcie na poronienia. Niska masa ciała może prowadzić do zahamowania syntezy hormonów płciowych zarówno u kobiet, jak i u mężczyzn.

0003q8bdqtycsyjq-c122-f4

MĘŻCZYZNA

Tak jak wspomniałam na początku, niepłodność dotyczy mężczyzn prawie w takim samym stopniu co kobiet. Otyłość wśród nich prowadzi do zaburzeń erekcji, hormonalnych oraz upośledzenia parametrów nasienia, wiąże się także ze zwiększoną produkcją estrogenu w tkance tłuszczowej, co może zaburzać proces spermatogenezy. Nadto większa ilość tkanki tłuszczowej w  okolicach brzucha (co niestety jest coraz bardziej widoczne u mężczyzn po 30 roku życia), powodująca podwyższoną temperaturę jąder, może niekorzystnie wpływać na funkcje seksualne i być podłożem zaburzeń erekcji. Badania w tym zakresie także wykazały, że otyłość może wpływać na zmniejszenie ilości plemników o prawidłowej budowie i ruchu postępowym, a nadto może wiązać się z występowaniem oligozoospermii (niższa niż prawidłowa liczba plemników) lub azoospermii (brak plemników w próbce nasienia). Niedowaga u mężczyzn natomiast ma negatywny wpływ na parametry nasienia, zwłaszcza na ilość i ruchliwość plemników. Tak jak w przypadku kobiet niekorzystny jest zbyt szybki spadek masy ciała, co wiąże się z niedoborami żywieniowymi.

 

Jak zatem poprawić płodność?

Po pierwsze ważne jest, aby poznać czynniki, poza otyłością, które mogę niekorzystnie wpływać na płodność. Należy zaznaczyć również, że nie wszystkie osoby z otyłością będą miały złe parametry płodności, ale u większości osób z nadwagą po obniżeniu ich masy ciała te parametry powinny ulec poprawie.

Na płodność niekorzystnie wpływa nadmiar kalorii i dieta obfitująca w tłuszcze zwierzęce, dlatego też należy unikać tłustych potraw i mięs. Z kolei zbyt mało tłuszczu też nie jest dobrym rozwiązaniem, gdyż jest on potrzebny do produkcji hormonów. Cholesterol jest metabolizowany w wątrobie w wyniku czego powstają testosteron i estrogeny. W diecie należy więc uwzględnić tłuszcze zawarte w oliwie z oliwek, orzechach, tłustych rybach. Jednym z kluczowych elementów powinno być ograniczenie tłuszczów trans, czyli tych utwardzonych np. margaryny.  Do diety propłodnościowej powinniśmy wdrożyć więcej warzyw i owoców, produktów o niskim indeksie glikemicznym, żelaza oraz suplementację witaminową poprawiającą funkcje rozrodcze. W diecie białka pochodzenia roślinnego powinny przeważać nad zwierzęcymi. Trzeba także pamiętać, aby wybierać produkty jak najmniej przetworzone.

Powyższe wskazówki przedstawiają ogólne zalecenia postępowania dietetycznego w leczeniu niepłodności, ale należy podkreślić, że interwencje dietetyczne zależą od wyników badań pacjenta i przyczyn niepłodności.

Najlepsza rada dla osób otyłych czy z niedowagą, nie tylko tych starających się o dziecko, to rozważna regulacja masy ciała, a co za tym idzie zmiana nawyków żywieniowych i stylu życia, a nadto wdrożenie aktywności fizycznej, co jest bardzo ważne zarówno dla kobiet jak i mężczyzn.

z6065711q